विपद ब्यवस्थापन जलवायु परिवर्तन अनुकूलन सम्बन्धि परियोजनाको अनुगमन

ज्ञानु पंगेनी

नवलपुर , १० जेठ

ईसाई समाज नवलपरासी र यू .एम. एन. रुपन्देही कलस्टरको साझेदारीमा नवलपुरको हुप्सेकोट गाउपालिकामा संचालन गरिएको विपद ब्यवस्थापन जलवायु परिवर्तन अनुकूलन तथा अल्पीकरण सम्बन्धि परियोजनाको अनुगमन गरिएको छ ।
प्रमुख जिल्ला अधिकारी दिपकराज नेपाल , हुप्सेकोट गाउपालिका प्रमुख लक्ष्मी पाण्डे , हुप्सेकोट गाउपालिका वडा नम्बर दुईका वडा अध्यक्ष पदक पौडेल क्षेत्री , चारका वडा अध्यक्ष रोशन थापा , पा“चका वडा अध्यक्ष पदम पदम वहादुर राना , पशु शाखा , कृषि शाखा , गैर सरकारी महासंघ नवलपुर लगायतका प्रतिनिधि सहितको टोलीले लगायतको हुप्सेकोट पा“च बसेनीमा निर्माण गरिएको सिंचाई आयोजना , खानेपानी टंकी , डिपिङ्ग टंकी ,अर्गानिक तरकारी खेती , वडा नम्बर चारको कोईलीफेदीमा निर्मँण गरिएको कूलोको स्लेप , आई.पि.एम. तालिमको उपलब्धी तथा विपदका वेला बाढी पहिरो रोकथामका लागि आवश्यक पर्ने ग्याविन जालीका अनुगमन गरिएको थियो ।

वडा नम्बर पा“च बसेनीमा अनुगमनपछि गरिएको अन्तरकृया कार्यक्रममा बसेनी विपद ब्यवस्थापन समितिका सचिव भिम प्रसाद रजालीले ईसाई समाज र यु .एम. एन. को सहयोगमा संचालन भएका विभिन्न योजनाहरुका बारेमा जानकारी गराएका थिए । उनले विपद ब्यवस्थापनका लागि बसेनीमा पहिरोग्रस्त क्षेत्रहरुमा ग्याविन जाली बगाउने , खानेपानी टंकी र सिंचाई आयोजना , प्राथमिक उपचार तालिम , अर्गानिक कृषि तालिम लगायतका काम भएको जानकारी दिए ।

कार्यक्रममा गाउपालिका अध्यक्ष लक्ष्मी पाण्डेले ईसाई समाजले गाउपालिकामा विपद ब्यवस्थापनका लागि गरेका विकास निर्माणका कामलाई दिगोपना दिनका लागि आउदा दिनहरुमा वडा स्तरबाट योजना तयार गरेर ल्याउन भन्ने र बजेट विनियोजन गर्ने प्रतिबद्धता जनाएकी थिईन ।

यस्तै हुप्सेकोटको वडा नम्बर चार कोईलीफेदीमा पनि योजनाको अनुगमन र अन्तरकृया गरिएको थियो । अन्तरकृयामा कोईलीफेदी विपद ब्यवस्थापन समितिका कोषध्यक्ष निर वहादुर ठकुरीले गाउमा व्रिगेड निर्माण , रकेट चुलो निर्माण , गविन जाली बुन्ने तालिम , पक्की कूलो निर्माणको काम भएको जानकारी दिए । ग्याविन जाली बुन्ने तालिम लिएपछि अहिले गाउमा आवश्यक पर्ने जाली बुन्ने काम आफुहरुले नै गर्न सक्ने भएको बताए । यस्तै अर्गानिक तरकारी खेतीको तलिम लिएर अहिले गाउनै तरकारी खेती गर्दै आएको उनले बताए । वेमौसमी तरकारी खेती गरेर प्रशस्त आम्दानी गर्दै आएको उनले बताए । एक वर्षमा तीन सिजन तरकारी खेती गरी वर्षमा खर्च कटाएर तीन लाख रुपैयासम्म आम्दानी गर्न सफल भएको उनले बताए ।
कार्यक्रममा यू .एम. एन. रुपन्देही कलस्टरकी टिम लिडर शभु तामाङ्गले जलवायु परिवर्तनले ठूलो विपद निम्त्याउने भएकाले त्यसको अनुकूलनका लागि संस्थाले अर्गानिक तरकारी खेतीलाई प्रोत्साहन गरेको जानकारी दिईन । वनमा अनावश्यक फैलिएर वनजंगल नास गर्ने वनमारालाई सदुपयोग गर्दै आम्दानीको श्रोत बनाउन सकिने हुदा व्रिगेड बनाउने तालिम दिएको र धु“वा रहित चुलो प्रयोग गर्न सके जलवायुमा असर नपर्ने हुदा रकेट चुलो बनाउने तालिम दिएर कार्यान्वयन गर्न समेत सफल भएको बताईन ।
अन्तरकृयामा बोल्दै प्रमुख जिल्ला अधिकारी दिपकराज नेपालले जलवायु परिवर्तनकै कारण अहिले नेपालका हावाहुरीले ठूलो विपद नित्याईरहेको समयमा अबका दिनमा हावाहुरीबाट पर्ने विपदका बारेमा पनि सचेतनाका कार्यक्रम गर्नुपर्ने र राहत उद्धारका लागि तयारी अवस्थामा रहनुपर्ने अवस्था आएको बताए । उनले विपदका क्षेत्रमा ईसाई समाजले राम्रो काम गर्दे आएको भन्दै आगामि दिनहरुमा विपदका क्षेत्रमा काम गर्ने नवलपुरका सबै संघसंस्थालाई एकिकृत गरेर अगाडी लैजाने योजनामा आफु रहेको बताए ।